Ana Sayfa

EKONOMİ

Seyahat ve Yaşam

Sanat-Kültür-Tarih

SPOR

İşletmede Verimlilik

İşletmelerde İSG

TEKNİK BİLGİ ve ÇÖZÜMLER

Haberler & Duyurular

BLOG

Resim ve Karikatürler

Kayıt

İletişim
Hoşgeldiniz!
GÜNLÜK YAŞAM
KUANTUM FİZİĞİ
BİLGİSAYAR&PROGRAM
KLASİK BİLİM
AYDINLATMA&IŞIK
CEP TELEFONLARI
Mayıs, 2014
Temmuz, 2014
Ocak, 2015
Şubat, 2015
Haziran, 2015
Temmuz, 2015
Şubat, 2017
Güneş Koruma Faktörü SPF nedir?

Güneş Koruma Faktörü SPF nedir?

Yaz geldiğinde deniz,  tatil ve güneş akla gelir elbette ama bronzlaşma çabaları çoğu zaman güneş yanıkları, cilt lekeleri ve cildimizin yaşlanması gibi sorunları da düşündürür. Bunlardan korunmak için derimize çok fazla kimyasal losyonlar kremler tatbik etmek de istemeyiz. Peki, güneşten korunma ürünlerini seçerken karşımıza çıkan güneş koruma faktörünün ne olduğunu ve nasıl seçeceğimizi biliyor muyuz?


Yaz geldiğinde deniz,  tatil ve güneş akla gelir elbette ama bronzlaşma çabaları çoğu zaman güneş yanıkları, cilt lekeleri ve cildimizin yaşlanması gibi sorunları da düşündürür. Bunlardan korunmak için derimize çok fazla kimyasal losyonlar kremler tatbik etmek de istemeyiz. Peki, güneşten korunma ürünlerini seçerken karşımıza çıkan güneş koruma faktörünün ne olduğunu ve nasıl seçeceğimizi biliyor muyuz?

Güneş kremlerinin üzerinde yazan güneşten korunma faktörü (Sun Protection Factor - SPF) ile ilgili rakamın tam olarak ne anlama geldiğini doğru anlamak için yalnız bunları üretenlerin değil denetleyen resmi kurumların da verdikleri bilgileri incelemeye çalıştım.

Bu konuda;

   -      Almanya Federal Çevre, Doğa Koruma, Yapı ve Radyasyon Güvenliği Bakanlığı (BMUB)’na bağlı bağımsız resmi Bilim-Teknik Üst Kurumu BfS’nin ve

   -      İsviçre İçişleri Federasyonu (EDI) Sağlık Bakanlığı (BAG) Radyasyondan Korunma Şubesi ile İsviçre Meteoroloji ve Klimatoloji Şubesinin

internet sitelerinde yer alan bilgi ve ikazların çok kısa özetini sizinle paylaşmak isterim.

Güneş kremleri temel olarak kimyasal veya fiziksel filtrelerle koruma yaparlar. Bazı ürünlerde her ikisi de kullanılır.

Hangi tip ürün olursa olsun bu ürünlerin güneşten koruma faktörü, o kremin insan tenine ulaşan UV ışınlarını önleme kabiliyetini gösteriyor.

Koruma faktörü ne kadar büyük sayıysa cildimiz o kadar az oranda UV ışığına maruz kalır dolayısıyla tam güneş faktörü katı kadar daha uzun süre güneş altında durabiliriz.

Açık tenli bir insan çok güneşli bir günde krem kullanmadan 10 dakika güneş altında UV ışınlarını ne miktarda alırsa, güneş kremi sürdüğünde, “kremin koruma faktörü x 10 dakika” kadar sürede aynı miktarda UV ışınını vücuduna almış oluyor ve aynı oranda zarar görüyor.

Diyelim ki bu açık tenli şahıs Temmuz öğlen güneşinde 6 dakika kaldığında teninde hafif bir kızarma oluşuyor. Bu şahısın 30 koruma faktörlü bir krem kullanması durumunda aynı ten kızarıklığı 30x6=180dk. yani 3 saatte oluşacakken, 50+ faktör seçerse 50x6=300+dk. yani 5 saatten daha uzun sürede oluşur.

Tersten gidilirse bu şu da demektir; kişi 50+ faktör kullanıp yalnız 60 dakika güneşte kaldığında ise (300dk/60dk=5), hiç krem kullanmadan güneşin altında kaldığı 6dk/5=1,2 dakikada aldığı güneş ışınını almış olacaktır. Böylelikle 4 – 5 günlük bir tatilde maruz kalacağımız UV ışın miktarını ayarlayabiliriz.





Ürün seçerken ya da mevcut bir ürünü kullanırken dikkat etmek zorunda olduğumuz hususları inceleyelim. Temel olarak 3 unsura dikkat edilmelidir:

1.     Kişinin güneş hassasiyeti

2.     Güneşin mevsime, aylara ve günün saatlerine göre zararlı ışın gücü

3.     Güneş ışınlarına maruz kalma süresi

 

1.   İnsanların güneş hassasiyetleri yaşına, ten rengine göre değişiyor. Bebeklerin güneş hassasiyetlerinin çok fazla olacağı malumdur ve en az 30 koruma faktör kullanılması önerilmektedir. Ancak yaşları büyük de olsa tenleri ne kadar açık renkse insanlar o kadar güneş ışığına karşı dayanıksız oluyorlar. Cilt tipleri 6 temel gruba ayrılmaktadır.
Sizin kendi cilt tipinizi biliyor olmanız seçim için ilk adımdır. 
Cilt tiplerini görmek için tıklayın...

2.   Her insan kendi güneş hassasiyeti hakkında bir fikir sahibidir. Peki, güneşleneceği günün UV radyasyon miktarı hakkında fikir sahibi olabilir mi? UV-İndeks nedir sayfası için tıklayın...


Yukarıda bahsettiğim yabancı kurumların bu konuda hem günlük hem de bir gün sonraki tahmini UV indeks sayfaları mevcut. Bazı ülkelerin meteoroloji sitelerinde bu bilgiye yer verilmiş. Bizim ülkemizin resmi meteoroloji sitesinde henüz bu hizmet yok. Bazı internet siteleriyle, android uygulamalarda bu tip verilere ulaşabilmek mümkün. Bu kaynaklarda verilen değerler ise o günün olabilecek maksimum UV radyasyon miktarını belirtiyor.

Güneş kremi koruma faktörünün belirlenmesindeki ikinci önemli faktör güneşin o günkü UV indeksinin bilinmesidir.
 

3.   Güneşe maruz kalma süresi çalışanlar için ayarlanamayacak bir durumdur denebilir. Denizcilikle uğraşanlar içinse zorunluluk. Seyahat edenler, tatilciler açısından kısmen öngörülebilir.

Zevk için güneşlenmek söz konusuysa bunu ayarlamak bizim elimizdedir. Güneşin daha az etkili olduğu sabah ve akşam saatleri seçilerek UV ışınlarının fazlasından kaçınılabilir. Yetkililer saat 10:00 ile 16:00 arasında güneşe çıkılmamasını öğütlüyorlar.

Güneşte kalma sürenize göre artık kullanmanız gereken güneş kreminin koruma faktörünü netleştirebilirsiniz.

Güneşlenirken dikkat edilmesi ve bilinmesi gereken önemli detaylar şunlar;

a.   Alman resmi kurumunun sitesindeki bilgilere göre, bir insanın bedenine sürülmesi gereken ortalama krem miktarı vücut iriliğine göre 30-40 mililitre yani 3-4 çorba kaşığı olmalıdır. (Tam dolu 1 çorba kaşığı sıvı = 10ml.'dir)

b.   Denize girilme ve ardından kurulanma, kumlarda ve havlu üzerinde yatılıp güneşlenme zaten güneş kreminin etkisini kalitesi oranında azaltacaktır. Ancak bunlar olmasa da her iki saatte bir güneş kreminin yeniden sürülmesi önerilmektedir.

c.   Her durumda aynı koruma faktöründeki güneş kreminin değil iki saatte bir, 15 dakika sıklıkla yenilenmesi bile güneşlenme süresi ve etkilerini değiştirmez. Çünkü sürülen güneş kreminin koruma faktörü aynıdır ve kremi çok sürmek vücuda ulaşan UV ışınının miktarını azaltmaz. Vücudun maruz kaldığı toplam UV ışını miktarı değişmez.

ç.   Yine bu bahsi geçen resmi kurumların ifadelerine göre güneş kremleri cilt kanserini önleyen unsurlar değillerdir. Ancak bu riski azaltabilirler. Bu bakımdan güneş kremi kullanarak UV radyasyona meydan okunmamalıdır. Hatta 2012 yılında ABD'de yapılan bir bilimsel araştırmada, Retinil palmitat ve Retionik asit formlarında A vitamini içeren güneş kremlerinin UV-ışınların etkisiyle kanser hücresi oluşumunu hızlandırdıkları ileri sürülmüştür.

d.   UV Işınlar ve bilhassa UV-B radyasyonu yalnız cilt için sorun değil gözler için de katarakt riski oluşturmaktadır. Uygun bir UV filtreli gözlük kullanılması düşünülmelidir.

Ayrıca UV ışınların bağışıklık sistemini de zayıflattığı unutulmamalıdır.

e.   Güneş kremi kullanıyor olsanız da cildinizin güneşe alışabilmesi için kendinize zaman tanımalı ve güneşlenme zamanını yavaş yavaş arttırmalısınız. İlk gün direkt güneşe çıkmak yerine gölgede durmanız doğru olacaktır.

f.    Bebeklerin güneş kremi kullanılsa bile yazın direkt güneş ışığına maruz bırakılması doğru bulunmuyor. Güneş kremini bebeklerde kullanılması da ayrı bir tartışma konusu.

g.   İlaç kullanırken güneşlenmenin doğru olup olmayacağını doktorunuza sormalısınız. Bazı ilaçların güneş ışınlarıyla alakalı yan etkiler oluşturduğu biliniyor. Ayrıca kozmetikler, deodorantlar ve parfümlerin kullanılmamasında fayda var çünkü kalıcı “pigment hücresi” hasarlarına sebep olabiliyorlar.

h.   Solaryum tıp otoritelerince önerilmiyor, 18 yaş altındakilere ise neredeyse tıbben yasak denebilir.

i.    Güneşlenmek, denize veya havuza da girilse vücudun su kaybına neden olur. Bol sıvı ve özellikle su tüketilmesinde yarar vardır.

j.    UV ışınları cildi oldukça fazla yaşlandırıcı etkiye sahiptir.

k.   Cildinizi destekleyen besleyici yağların uygulanması ve vitamin destekleri alınması unutulmamalıdır. Bol meyve tüketilmelidir.


                                                                                                               

Cilt Tipleri ve Hassasiyetleri için Tıklayın...              D-Vitamini için Ne Kadar Güneşlenmeli?               UV-İndeks Nedir sayfası için Tıklayın... 





 

<< Geri Dön Yeni Yorum Ekle
0 Adet
Yeni Yorum Ekle
İsim*
Konu*
Yorum*
Lütfen resim üzerinde gördüğünüz onay kodunu giriniz.*
Resmi Yenile


 
Ana SayfaEKONOMİSeyahat ve YaşamSanat-Kültür-TarihSPORİşletmede Verimlilikİşletmelerde İSGTEKNİK BİLGİ ve ÇÖZÜMLERHaberler & DuyurularBLOGResim ve KarikatürlerKayıtİletişim